Is acupunctuur hypnose?

Tien verschillende auteurs

De overtuiging van niet-Zevendedags Adventisten:

1. Dr. Kroger
"Als de geleerden uit het Oosten en het Westen de resultaten van hun onderzoekingen en ook hun inzichten zouden uitwisselen, dan zouden zij begrijpen hoe deze waardevolle methoden werken. Ik ben er zeker van, dat acupunctuur hoofdzakelijk berust op suggestie in de langzame beweging hypnose. Door acupunctuur heeft "het werken met naalden" de plaats ingenomen van magnetisme, de voorloper van de moderne, wetenschappelijke hypnose...

Acupunctuur analgesie (plaatselijke pijnloosheid) en de hypnoanesthesie (algehele pijnloosheid) verschillen alleen in de manier waarop het gewenste resultaat tot stand komt; in het eerste geval worden naalden gebruikt in plaats van woorden. Beide zijn effectief door afleiding en ontspanning, het afleiden van de aandacht, waardoor het vermogen tot kritisch denken wordt verminderd c.q. uitgeschakeld.

Andere overeenkomsten zijn het vestigen van een sympathieke relatie, sterke motivering, een toenemende ontvankelijkheid voor suggesties en het geloof en het vertrouwen die overgaan tot overtuiging. Alle tezamen vormen zij een breed spectrum van psychologische ervaringen die meespelen in de welbekende placebo response.

De voordelen, de nadelen, de indicaties (positieve reacties) en de contra-indicaties (negatieve reacties) voor de chirurgische anesthesie zijn voor beide methoden gelijk. Als de geleerden uit het Oosten en het Westen zich bewust zouden zijn dat hypnose geen "trance" of een "toestand van slaap" is, dat er ook geen noodzaak is voor een formele procedure om de hypnose tot stand te brengen, dan zouden zij beter begrijpen dat de dynamiek die in de acupunctuur naar voren komt, een opmerkelijke doorbraak betekent in de anesthesiologie.

Geen van deze twee methoden moet met scepticisme tegemoet getreden worden. Als meer serieuze geleerden, die bekend zijn met hypnotische technieken, informatie uitwisselen op theoretisch en klinisch niveau met de Chinese medici, dan zal duidelijk worden, dat acupunctuur hoofdzakelijk langzame suggestie is hypnose." (Psychosomatics 14:194 July-Aug. 1973)

Dr. Kroger noemde zijn artikel 'Een wetenschappelijke verklaring voor acupunctuuranalgesie". Kroger had toen reeds een veertigjarige ervaring als hypnotiseur achter de rug. In augustus 1973 publiceerde hij een artikel in "The American Journal of Psychiatry" onder de titel "Acupunctuur-analgesie: Haar verklaring aan de hand van de Conditioneringstheorie, autogene training en hypnose". Opnieuw gaat hij uitgebreid in op de overeenkomsten en wijst dan aan waar volgens hem het zwaartepunt van het feit ligt, waarom acupunctuur niet als hypnose wordt onderkend.

Mat zelfs de meest gerespecteerde geleerden in Westerse en Oosterse wereld zich er niet van bewust zijn dat het hoofdzakelijk een soort suggestie en zelfhypnose is, komt omdat zij niet bekend zijn met de grondbeginselen van de "wakende hypnose" (dat is hypnose bij vol bewustzijn) of omdat zij vasthouden aan de algemeen aanvaarde overtuiging dat een formele techniek nodig is om zintuigelijk waarneembare resultaten te voorschijn te roepen. De zogenaamde "trance", slaaptoestanden of niet bewust zijn hebben geen relatie tot hypnose. Barher heeft in ontelbare onderzoekingen aangetoond dat alle verschijnselen die aan hypnose toegeschreven worden, met inbegrip van de plaatselijke pijnloosheid, spontaan tevoorschijn gebracht worden, zonder dat er zichtbare tekenen voor hypnose aanwezig zijn... Nuchtere toeschouwers willen dikwijls niet geloven dat een patiënt onder hypnose is, als zijn ogen open zijn."

Om zijn betoog dan kracht bij te zetten, haalt hij een paar gevallen aan van chirurgische ingrepen waarbij hypnose gebruikt was en waar de patiënt gedurende de operatie met het medisch team praat. (American Journal of Psychiatry, 130:857, aug. 1973)

2. Nemerof en Rothman
In januari 1974 verschijnt in 7he American Journal of Clinical Hypnosis" een uiterst kritisch artikel van Nemerof en Rothman, twee artsen aan een kliniek, in het Parkview Hospital in Philidelphia, PA, dat speciaal de beheersing van pijn tot onderwerp van studie heeft. Zij vergelijken acupunctuur en hypnose en komen tot de volgende merkwaardige uitspraak:

"De chakra's of punten die door mediterende yogi's en swami's (godsdienst onderwijzers bij de Hindoes) gebruikt worden om zich te concentreren ter beheersing en bewustwording van de innerlijke organen, komen overeen met ten. Wat nog belangrijker is, als wij de neuronpsychologische theorieën van Pavlov overdenken en laten prevaleren boven de analytische, die gewoonlijk in de USA aangenomen worden (van Rothman), of andere zuiver psychologische theorieën (zoals het rollenspel enz.) dan worden de overeenkomsten met acupunctuur analgesie (die echter nooit een echte anesthesie is) duidelijker. Het gebruik van herhaalde, monotone elektrische of mechanische impulsen op het lichaam, in de nabijheid van een - naar het oordeel van de auteurs - zenuweinde of aftakking (acupunctuurpunt) heeft een duidelijke relatie tot Pavlovs beschrijving van de hypnose. Met andere woorden acupunctuur kan gelijk staan met directe hypnose.

En Pavlovs concept van hypnose is altijd een betere verklaring geweest voor hypnose in lagere dieren, niet noodzakelijk alleen voor tonische immobiliteit, maar ook voor de hypnose in de mens en voor de veranderingen in de E.E.G. als het begeleid werd door de computer." (American Journal of Clinical Hypnosis, 16:158, jan. 1974)

In het voorgaande staat toch wel iets merkwaardigs. Nemerof en Rothman schrijven daar dat de theorieën van Pavlov over hypnose een betere verklaring zijn voor het verschijnsel dan die van Rothman zelf. Ik wil u wijzen op de volstrekt objectieve benaderingswijze van het probleem door Rothman. Welnu, volgens deze beide geleerden is acupunctuur hetzelfde als hypnose, als de theorie van Pavlov aangepast wordt.

3. G.A. Ulelt
Een uitmuntend psychiater spreekt er zich als volgt over uit:
"Reeds vele jaren stellen wij belang in hypnose en hebben wij er gebruik van gemaakt ten behoeve van de verloskunde en voor plaatselijke verdoving in de tandheelkunde. Hypnose wordt aan de interne psychiatrische patiënten onderwezen. Wij hebben zelfs technieken ontwikkeld om de hypnotische toestand te bewerken door gebruik van alleen een videotape. Met onze uitgebreide ervaring hebben wij niets ontdekt in de literatuur dat in strijd is met onze opinie dat acupunctuuranesthesie een vorm van hypnoseanesthesie is. Schijnbaar zijn beide voor sommige patiënten succesvol, maar niet voor andere patiënten. Beide methoden zijn gebruikt voor grotere operaties waarbij patiënten bij bewustzijn bleven en wakend en minimaal reageerden op pijn." (NIH raport, G.A. Ulelt, hoofd van het Missouri Instituut voor Psychiatrie)

4. LF. Chaves en TX Barber
In The American Journal of Clinical Hypnosis van april 1976 vatten LF. Chaves en TX Barber hun artikel over een vergelijking tussen acupunctuur en hypnose als volgt samen:

"Alhoewel hypnotische processen waardevol zijn voor het verminderen van angst voor het operatief ingrijpen en behulpzaam zijn om de patiënt de operatieve ingreep te laten doorstaan, zijn zij niet altijd bruikbaar om pijn weg te nemen. Er zijn zes factoren die een deel zijn van, of verbonden zijn met hypnotische procedures, die de patiënt helpen om de operatieve ingreep te doorstaan. Deze factoren hebben betrekking op:

• Selectie van patiënten; - de band patiënt-arts;
• De voorbereiding van de patiënt voor de operatie (dus conditionering);
• Het daarmee verbonden gebruik van drugs;
• Het gebruik van suggestie voor plaatselijke verdoving (pijnloosheid);
• En afleiding.

Het schijnt dat dezelfde factoren eveneens verantwoordelijk zijn voor het klaarblijkelijke succes van "acupunctuur-analgesie". ("Hypnotic Procedures and Surgery: A Critical Analysis with Application to Acupuncture Analgesia", American Journal of Clinical Hypnosis, 18:217-236,1976)

5. R.T. London
Ook ingezonden brieven voor de Journal of the American Medical Ass. leggen de verbinding tussen acupunctuur en hypnose. In het nummer van 7 oktober 1974 schrijft R.T. London:
"Met deze wetenschappelijke correlaties die reeds gelegd zijn en met de toename van het klinische feitenmateriaal dat een overeenkomst suggereert tussen acupunctuur en hypnose (JAMA, vol. 230, no. 1, 7 okt 1974)

6. David Collison
Ook in Australië verschijnen er publicaties. Hier volgt een brief van David Collison waarin hij opmerkt:

"A Bernstein heeft aangetoond, dat zij die meer vatbaar zijn voor suggestie, dus beter gehypnotiseerd kunnen worden, beter op acupunctuur reageren, dan zij die maar zwak reageren op hypnose." Hij adviseert aan de hand van ervaringen van hemzelf en anderen om hypnose en acupunctuur samen te gebruiken, daar de resultaten dan beter zijn, dan van èlk afzonderlijk. (ilie Medical Journal of Australia, 20 juli 1974)

7. Dr. Herbert Spiegel en Dr. Katz
In Science Digest van december 1973:
'Hij heeft ontdekt dat mensen, die het best reageren op acupunctuur, dié patiënten zijn, die het meest vatbaar zijn voor hypnose. Dit is aangetoond door dr. Herbert Spiegel en dr. Katz in een studie waarin zij vonden dat alleen patiënten die gehypnotiseerd konden worden baat hadden bij acupunctuur. Deze overeenkomst met hypnose is zeer sterk waar het de beheersing van de pijn aangaat, zowel voor ziekte als voor operatief ingrijpen." Science Digest, december 1973

8. Mac, Hovec en Man
Deze statistische overeenkomst wordt eveneens aangetoond bij andere onderzoekingen. In 1978 rapporteren Mac, Hovec en Man van 58 gevallen waarbij acupunctuur en hypnose vergeleken worden ter bestrijding van de rookgewoonte waarbij beide ongeveer gelijke resultaten opleverden. "(Acupuncture and Hypnosis Compared: Fifty Cases", American Journal of Clinical Hypnosis, 21:45-47, july 1978)

9. Pat Wall (Londen)
In Intermediair, 9e Jaargang nr. 27, p. 23-29 (13 juli 1973) verschijnt een artikel van de hand van prof. Pat Wall (Londen):

"Zien we even af van de traditionele acupunctuurbehandeling van algemene ziekten, waarvoor de therapeutische winst nog niet overtuigend is aangetoond en richten wij onze aandacht op de acupunctuur als anaestheticum bij operaties. Van de daarbij spectaculaire successen zijn we inmiddels allen op de hoogte. Naar mijn persoonlijke mening is hier sprake van een effectief gebruik van hypnose. Dit doet natuurlijk op geen enkele wijze afbreuk aan de waarde van acupunctuur, maar het plaatst het wel in een categorie van verschijnselen waarmee we ten dele vertrouwd zijn... Waarom meen ik nu dat deze sterk geconditioneerde, medebeslissende patiënten worden gehypnotiseerd? De sleutel ligt voor mijn gevoel in het feit dat de procedure niet voor kinderen wordt gebruikt, al hebben wij alle redenen om aan te nemen dat de voornaamste mechanismen in de hersenen van een kind, zeker rond het vijfde jaar, net zo functioneren als bij volwassenen. Hypnose is een toestand waarbij het subject aan de hypnotiseur de beslissing overdraagt omtrent het gedrag dat relevant wordt geacht... Kinderen die in bepaalde opzichten zeer suggestief zijn, staan evenwel niet open voor gecompliceerde overdracht van verantwoordelijkheid die voor hypnose vereist wordt. Kinderen zijn niet onderhevig aan het placebo effect. In het westen hebben zij (kinderen) nog geen tijd gehad zich ons algemeen geloof eigen te maken in de pijnverlichtende eigenschappen van de injectienaald. In China schijnen kinderen nog geen tijd gehad te hebben om te leren dat de acupunctuurnaald dezelfde magische eigenschappen heeft."

10. Prof. Sovak
Prof. Sovak doet in 1974 in Baden-Baden verslag van zijn proeven met acupunctuur en hypnose.

"Onder hypnose of zelfs in een hypnotische toestand, die door autogene training bereikt wordt, kunnen ook uitgebreide operaties aan de ingewanden worden uitgevoerd. Het schijnt mogelijk te zijn dat hypnose en analgetische acupunctuur een gemeenschappelijk fysiologisch mechanisme bezitten. Bij een groep van zestien personen werden in een van tevoren niet bekende volgorde pijnim pulsen toegediend en door het E.E.G. geregistreerd... Deze experimenten werden zowel onder hypnose met een pijnstillende suggestie als ook onder acupunctuur uitgevoerd... Wij vonden dat in een groep van zeven proefpersonen een subjectieve analgesie oftewel een hypnose analgesie plaats vond na acupunctuur, en een gedeeltelijke onderdrukking van de opgeroepen potentialen (de pijn) ingetreden was. Daarbij hebben zich de acupunctuurpunten als niet specifiek getoond. Dezelfde resultaten werden met dezelfde proefpersonen bereikt onder hypnose. Bij negen proefpersonen heeft noch acupunctuur noch hypnose geleid tot vermindering van pijn en er werd geen onderdrukking van de opgeroepen potentialen (de pijn) waargenomen. In deze experimenten die een goede correlatie aantonen tussen de analgetische effecten van hypnose en acupunctuur en de opgeroepen potentialen in dezelfde proefpersonen, doen vermoeden dat het gaat om dezelfde pijnblokkeringsmechanismen... Deze uitkomsten ... identificeren deze methoden als een soort actieve conditionering, dat wil zeggen van een lichamelijk verschijnsel, dat wij tot op zekere hoogte kennen." Erfarungsheilkunde, 23:411, nr. 13, 1974.

Als wij de ervaringen van deze tien personen, die elk op hun terrein deskundig zijn en meestal de hypnose kennen door jarenlange praktische ervaring en die talloze artikelen over dit onderwerp op hun naam hebben staan, in allerlei medische tijdschriften, naast elkaar leggen, dan blijkt dat zij allen opeen of andere wijze tot de overtuiging zijn gekomen dat acupunctuur en hypnose hetzelfde zijn. Als er dan zoveel invalshoeken zijn, dan is het op z'n minst raadzaam om de zaak eens nader te bekijken.

Samengesteld door W. Wiggers (De Hoeksteen februari 1993)